Meningokokkenziekte is een ziekte die je krijgt van een bacterie, de meningokok. Van deze bacterie bestaan meerdere typen. De typen A, B, C, W en Y zijn de bekendste. Sinds 2015 worden ieder jaar meer mensen ernstig ziek door type W. Ook gaan er ieder jaar meer mensen dood. Daarom krijgen de meeste jongeren die dit jaar 14 jaar worden, in oktober of november 2018 een prik die hen beschermt tegen deze ernstige ziekte.

Hoe weet je of je meningokokkenziekte hebt?

Meestal word je niet ziek van de meningokok. Heel soms komt de bacterie wel verder in je lichaam. De bacterie kan dan in je bloed of zenuwstelsel terecht komen. Je wordt dan snel heel ziek door een hersenvliesontsteking of een bloedvergiftiging. Met hersenvliesontsteking krijg je hoge koorts, heel erge hoofdpijn en een stijve nek. Bij een bloedvergiftiging voel je je ook erg ziek, soms ook suf en zie je rood/blauwe vlekjes op je huid. Dit zijn bloedingen in je lichaam. Het kan ook zijn dat je in heel korte tijd heel hoge koorts krijgt en diarree. Hersenvliesontsteking en bloedvergiftiging zijn allebei vormen van meningokokkenziekte.

Thumbnail

 

Hoe komt de meningokok in je lichaam?

Door hoesten, niezen of zoenen krijgt de meningokok de kans zich te verspreiden. De bacterie kan in je neus of keel zitten, zonder dat je het weet. Ook als je zelf niet ziek bent door de bacterie, kun je een ander besmetten.

Wie krijgt een meningokokkenziekte?

Iedereen kan meningokokkenziekte krijgen, maar de ziekte komt het meest voor bij kinderen tot 2 jaar, tieners tussen de 14 en 20 jaar en als je ouder bent dan 50 jaar.

Zijn er ernstige gevolgen van meningokokkenziekte?

Je kunt aan meningokokkenziekte gevolgen overhouden die niet meer overgaan. Je kunt bijvoorbeeld doof worden, problemen aan je ogen, epilepsie of concentratiestoornissen krijgen. Door ernstige bloedvergiftiging moet soms een arm of been geamputeerd worden. 5 tot 10% van de mensen met een hersenvliesontsteking en 20-50% van de mensen met een ernstige bloedvergiftiging gaan dood.

Hoe groot is de kans dat je meningokokkenziekte krijgt?

Die kans is gelukkig heel klein. Het aantal mensen dat ziek wordt door de meningokok wordt wel groter sinds 2015. Vóór 2015 waren er gemiddeld 4 patiënten per jaar. In 2017 waren er 80 patiënten met meningokokkenziekte W. En in 2018 zullen het er weer wat meer worden. Tot en met juli zijn al 74 patiënten bekend.  Met het invoeren van deze prik willen we voorkomen dat het aantal mensen dat ieder jaar ziek wordt, nog groter wordt.

Meningokokkenziekte in Nederland

Er is een tijd geweest dat ongeveer 500 tot 600 mensen per jaar meningokokkenziekte kregen. Meestal kwam dat door type B. In 2001 werden 700 mensen ziek, zij werden toen ziek door meningokoktype C. Enkele patiënten, waaronder tieners, gingen toen dood. In dat jaar kon iedereen tot en met 18 jaar een prik krijgen om te voorkomen dat er nog meer mensen ziek zouden worden.

Sinds 2002 kunnen alle peuters als ze 14 maanden oud zijn een prik krijgen tegen meningokokkenziekte C. Die prik heb jij waarschijnlijk ook gehad toen je zo oud was. Door deze prik worden veel minder mensen ziek door de meningokok C.  Maar nu is er dus een andere meningokok die veel voorkomt: type W. Sinds 2015 worden ieder jaar meer mensen ziek door deze bacterie.

Naast de meningokoktypen B, C en W zijn er ook de typen A en Y. Typen A en Y komen niet of heel weinig voor in Nederland. En steeds minder mensen worden ziek door meningokok B.

Behandeling van meningokokkenziekte

Meningokokkenziekten kunnen behandeld worden met antibiotica. Maar bij meningokokkenziekte W werken antibiotica alleen als er heel snel gestart kan worden met de behandeling. Omdat de ziekte heel snel gaat en je in enkele uren ernstig ziek wordt, helpen antibiotica niet altijd meer. Daarom houden veel mensen handicaps over aan de ziekte of gaan eraan dood. Met een vaccinatie kun je voorkomen dat je meningokokkenziekte W krijgt.

Een werkstuk of profielwerkstuk over vaccineren?

Wat is een bacterie? Wat doet die meningokok? Hoe werkt een vaccinatie? 

Als je wilt, kun je nu een werkstuk of een presentatie maken over de meningokok. Ook voor profielwerkstukken is er veel interessante informatie beschikbaar. Het Nederlands Instituut voor Biologie, het NIBI, heeft materiaal gemaakt voor leerlingen en docenten. Bekijk hier de pagina met informatie, waar ook interessante filmpjes op staan: https://www.nibi.nl/pagina/leren-over-vaccineren.